Crregullimet e ankthit, jane prishje relativisht e zgjatura te rrjedhes normale te jetes, te karakterizuara nag ankthi. Antkhi zakonisht perkufizohet si ndjenje jo e theksuar frike dhe pasigurie. ankthi mund te quhet si nje frike ndaj kerkesave qei I behen ndaj individi, kur ai nuk e di me saktesi c’jane kerkesat. Personi vete, ne pergjithsi nuk ka nje ide te qarte per arsyen e vertet te ankthit. ne fakt prirja eshte per ta shmangur te menduarit per friken, sepse nje gje e tille vecse e shton ate. te Personi me gjendje ankthi shpesh zhillohen zjellje te caktuara ritualistike, qe e ndihmojne per te ulur ankthin perkoheshisht, por qe ne fakt I shtojne problemet, sepse nuk I zgjidhim ato. Fillimisht frojdi perdorte termin neuroze per te pershkruar sjelljen anormale te shkatuar nga ankthi. Por me pas ky term u fut ne perdorimin e rendomte popullor dhe nuk perdorej me ne kuptimin e dikurshem specific. Prandaj DSM-III dhe DSM-III-R ai eshte i zevendesuar me termin “ crregullime individuale te ankthit “. Ketu do te shqyrtojne kater lloje te crregullimesh te ankthit: crregullimin e panikut dhe agorafobine, fobite e thjeshta dhe ato sociale, crrregullimin e obsesionit te papermbajtur dhe crregullimin e ankthit te pergjithshem
Crregullimi I Panikut dhe Agorafobia
Crregullimi I panikut identifikohet nga shfaqja e krizave te panikut qe jane periudha te caktuara te ankthit te theksuar, qe karakterizohen nga marrja e frymes, marrja mendesh, keputje, dridhje, perzirje per te vjelle, mpirje, afsh te nxehte, ose ethe te ftohta, ose nga frika e vdekjes. Personi mund te pushtohet nga pasiguria dhe nga ndenja e fundit te pasmangshem ( DSM-III-R, 1987). Krizat e panikut mund te zgjasin nga disa minuta deri ne nje ore apo me teper. Ato jane te paprituara dhe nuk shkaktohen nga situate ankth-shkaktuese. Zakonisht crregullimet e panikut shfaqen te te rinjte e te dy sekseve. Krizat e panikut mund te perseriten disa here ne jave, ngadonjehere edhe cdo dite. Prishja e nje mardhenie e te rendesishem shoqerore mund te jete premise per nje crregullim paniku . Ky crregullim I panikut shfaqet si nje shqetesim I vetem, ai mund te te shoqerohet vetem me nje demtim minimal te funksionit shoqeror, gjithesesi ai shoqerohet shpesh nga agoraphobia.
Agorafobia ndodh kur Personi ka frike nga vended he situata prej te cilave e ka te veshtire ose I vjen zore te largohet, vecanerisht kur shfaq simptoma qe e bejne ate te paafte te veproje. Ai ka frike te ndodhet jashte shtepise, ne mes te nje turme ose duke udhetuar, ka frike mos rrezohet, I merren mend ose mos I krijohet nje problem shqetesues. per shkak te kesaj ndjenje frike te theksuar, Personi zakonisht I kufizon udhetimet. Ngadonjehre aim und te udhetoje I shoqeruar dhe deshiron te duroje gjendjen e ankthit duke synuar te arrij dicka. Agorafobia eshte tipike te te rinjt dhe me shpesh midis femrave sesa meshkujve. Nje individ mundet te kete kriza te verteta paniku ose jo, por mund te t’I shfaqe edhe ndonje nga simptomat e vecanta. Kerkimet me te fundit, tregojnen se agrofobia dhe crregullimet e panikut shpesh ndeshen se bashku dhe mund te kene nje baze te perbashket gjenetike.